Ticari işlemlerde fatura düzenlemeyenlere yönelik cezaların usul ve esasları belirlendi. Resmi Gazete'de yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile birlikte Hazine ve Maliye Bakanlığı, fatura ve benzeri belgelerin düzenlenmemesi durumunda uygulanacak cezalar hakkında yeni düzenlemeler getirdi.
Yeni düzenlemeye göre, ticari işlemlerde fatura veya benzeri belgeleri düzenlemeyen kişilere uygulanan cezalar aşamalı olarak artırılacak. İlk tespitte ceza 10 bin lira olarak belirlenirken, cezanın tekrar etmesi durumunda şu aşamalar izlenecek:
Birinci tespit: 10 bin lira ceza
İkinci tespit: 20 bin lira ceza
Üçüncü tespit: 30 bin lira ceza
Dördüncü tespit: 40 bin lira ceza
Beşinci tespit: 50 bin lira ceza
Altıncı ve sonraki tespitler: 100 bin liraya kadar ceza
Bu uygulama, fiş, fatura ve serbest meslek makbuzu gibi belgelerin eksik veya yanlış verilmesi durumunda devreye girecek.
Eğer bir alıcı, fatura veya belge düzenlenmediğini fark eder ve bu durumu 5 iş günü içinde vergi dairesine bildirirse, alıcıya ceza uygulanmayacak. Ancak bu durum satıcı için 3 kat artırımlı ceza uygulanmasına yol açacak.
Belge düzenleme yükümlülüğünü yerine getirmeyen satıcıya, alıcı bu durumu bildirdiği takdirde özel usulsüzlük cezası kesilecek. Eğer alıcıya farklı bir belge verilmişse ve bu durum 5 iş günü içinde bildirilirse, satıcıya 6 kat artırımlı ceza uygulanacak.
Vergi dairesine kayıtlı olmayan ve kayıt dışı faaliyet gösteren kişiler için yüzde 50 artırımlı vergi ziyaı cezası uygulanacak. Bu ceza, mükellefiyet tesis edilmeden faaliyet gösterenler için geçerli olacak. Eğer mükellefiyet tesis edildikten sonra eski dönemler için yeni bir tarhiyat yapılırsa, bu ceza yine artırımlı olarak uygulanacak.
Dijital ortamda yapılan reklam, ilan, satış ve kiralama bilgilerine ilişkin bildirimlerin eksik ya da yanıltıcı yapılması durumunda da her bir eksik bilgi için ayrı ayrı ceza kesilecek. Bu yeni düzenleme, dijital ortamlarda faaliyet gösteren ticari aktörleri de doğrudan etkileyecek.
Maliye Bakanlığı, bu yeni düzenlemelerle kayıt dışı ekonomiye karşı denetimlerini ve cezai yaptırımlarını artırmayı amaçlıyor. Bu kapsamda ticari işlemlerden faturalandırma süreçlerine kadar pek çok alanda daha sıkı tedbirler uygulanacak.
Bu düzenlemeler, vergisel şeffaflık ve ekonomik düzenin korunması adına önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
